International Maritime Organization bünyesinde faaliyet gösteren Deniz Emniyeti Komitesi’nin (MSC) 111’inci dönem toplantısı, 13-22 Mayıs 2026 tarihleri arasında Londra’da gerçekleştirildi. Küresel denizcilik sektörünün geleceğini doğrudan etkileyecek çok sayıda kritik kararın alındığı toplantı; emniyet, alternatif yakıtlar, dijitalleşme, otonom gemiler ve jeopolitik riskler başlıklarında dikkat çekici düzenlemelere sahne oldu.

Uluslararası deniz taşımacılığının teknik ve operasyonel çerçevesini belirleyen MSC 111 toplantısı, özellikle karbon nötr denizcilik hedefleri doğrultusunda geliştirilen yeni teknolojilerin güvenli kullanımına yönelik adımlarıyla öne çıktı.
 
VDES Sistemiyle AIS’e Yeni Alternatif

Toplantının en önemli kararlarından biri, geleneksel Otomatik Tanımlama Sistemi’ne (AIS) alternatif olarak geliştirilen VHF Veri Alışverişi Sistemi’nin (VDES) kullanımına ilişkin düzenlemeler oldu.

Kabul edilen SOLAS Bölüm V ve HSC Kodu değişiklikleri sayesinde gemiler artık AIS yerine VDES teknolojisini tercih edebilecek. VDES sistemi; daha yüksek veri kapasitesi, gelişmiş dijital iletişim ve gemiler arası veri paylaşımı açısından geleceğin seyir emniyeti altyapısı olarak değerlendiriliyor. Yeni düzenlemeler 1 Ocak 2028 tarihinde yürürlüğe girecek. Ancak sistemin kurulumu zorunlu olmayacak.

Uzaktan Denetim Teknolojileri Resmen Sisteme Giriyor

MSC 111’de denizcilik sektörünün dijital dönüşümüne yönelik önemli bir diğer adım ise Uzaktan Denetim Teknikleri (Remote Inspection Techniques – RIT) konusunda atıldı. 2011 ESP Kodu’nda yapılan değişikliklerle birlikte; drone, robotik sistemler ve uzaktan görüntüleme teknolojileri kullanılarak gerçekleştirilecek yakın denetim süreçleri ilk kez uluslararası kurallar çerçevesine dahil edildi.

Yeni sistem sayesinde özellikle:

Kapalı alanlara giriş riskleri azaltılacak,
İnsan kaynaklı iş kazaları minimize edilecek,
Sörvey süreçleri daha hızlı ve maliyet etkin hale gelecek,
Dijital klas denetimleri yaygınlaşacak.
IMO ayrıca RIT kullanacak firmaların sertifikasyon prosedürlerini de belirledi.

Stabilite Hesaplarında “Yeni İnsan Ağırlığı” Dönemi

Endüstriyel personel taşıyan gemiler için yapılan önemli değişikliklerden biri de stabilite hesaplamalarında kullanılan standart personel ağırlığının artırılması oldu. IP Kodu kapsamında kişi başı varsayılan ağırlık: 75 kilogramdan, 90 kilograma çıkarıldı. Bu değişikliğin temel nedeni; günümüzde kullanılan ağır koruyucu ekipmanlar, emniyet kıyafetleri ve operasyonel teçhizatların toplam ağırlığının ciddi şekilde artması olarak gösterildi.
 
Can Filikalarında Emniyet Seviyesi Artırılıyor

Toplantıda can kurtarma sistemlerine ilişkin dikkat çekici düzenlemeler de kabul edildi. Serbest düşmeli can filikalarında:

Suya indirme yapılmadan,
Yük altında bırakma sistemlerinin test edilmesine imkan sağlayan yeni yöntemler kabul edildi.

Bu düzenleme sayesinde:

Personel güvenliği artırılacak,
Test sırasında yaşanan kazalar azaltılacak,
Bakım süreçleri standart hale gelecek.
Yeni kurallar 2028’de yürürlüğe girecek.
 
Güvertelerde Daha Güçlü Korkuluk Zorunluluğu

1988 Yük Hatları Protokolü’nde yapılan değişiklikle tüm açık güvertelerde üç sıralı korkuluk sistemi zorunlu hale getirildi.

Yeni düzenleme kapsamında:

Alt açıklık maksimum 230 mm,
Diğer açıklıklar ise maksimum 380 mm olacak.
Kararın özellikle kötü hava şartlarında yaşanan denize düşme vakalarını azaltmayı hedeflediği ifade ediliyor.
 
LNG Sonrası Dönem: Hidrojen ve Amonyak İçin Emniyet Çerçevesi

MSC 111 toplantısının en stratejik başlıklarından biri alternatif yakıtlar oldu. IMO;

hidrojen yakıtlı gemiler,
amonyak kullanan sistemler,
karbon yakalama teknolojileri,
sıvı hidrojen taşımacılığı için yeni emniyet rehberlerini onayladı.

Hidrojen Yakıtlı Gemiler İçin İlk Kapsamlı Rehber

Onaylanan geçici rehber:

hidrojen tank yerleşimleri,
yakıt sistemleri,
izleme ve kontrol altyapıları,
personel güvenliği
gibi alanlarda teknik standartlar getiriyor.

Bu gelişme, sıfır emisyonlu denizcilik hedefleri açısından kritik bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.
 
Amonyak Yakıtında LNG Seviyesinde Güvenlik Hedefi

IMO ayrıca amonyak yükünü yakıt olarak kullanan gemilere yönelik geçici güvenlik rehberini de kabul etti.

Amonyağın:

toksik yapısı,
yüksek güvenlik riski,
operasyonel hassasiyetleri
nedeniyle sektör uzun süredir ortak kurallar bekliyordu. Yeni rehberle birlikte, LNG gemilerindeki emniyet seviyesine eşdeğer bir operasyon standardı oluşturulması hedefleniyor.
 
Otonom Gemilerde Tarihi Eşik: MASS Code Kabul Edildi

Denizcilik sektörünün geleceğini şekillendirecek en kritik gelişmelerden biri ise Deniz Otonom Su Üstü Gemileri (MASS) konusunda yaşandı. IMO tarafından geliştirilen gönüllü MASS Code resmen kabul edildi.

Kod;

otonom seyir,
uzaktan kontrol,
siber güvenlik,
insan-makine etkileşimi,
operasyonel emniyet
gibi alanları kapsıyor.

Kodun 1 Temmuz 2026 itibarıyla yürürlüğe girmesi planlanıyor.

Zorunlu MASS Kodunun Hedefi 2032

IMO, gönüllü uygulamalardan elde edilecek veriler doğrultusunda zorunlu MASS Kodunun 2032 yılında yürürlüğe girmesini hedefliyor. Bu süreçte:

deneyim toplama programları,
test operasyonları,
alt komite raporları
önemli rol oynayacak.
 
Lityum Bataryalı Gemiler İçin Yeni Kurallar Geliyor

Elektrikli ve hibrit gemilerin yaygınlaşmasıyla birlikte IMO, lityum-iyon batarya sistemlerine yönelik kapsamlı güvenlik çalışmalarını da hızlandırdı.

Yeni düzenlemeler:

yangın güvenliği,
batarya izolasyonu,
acil durum sistemleri,
ana güç kaynağı kullanımı
gibi kritik başlıklara odaklanacak.

Çalışmaların 2027 yılına kadar tamamlanması hedefleniyor.
 
Nükleer Ticari Gemiler Yeniden Gündemde

MSC 111’de dikkat çeken bir diğer başlık ise nükleer enerjili ticari gemiler oldu. IMO, mevcut Nükleer Ticari Gemiler Emniyet Kodu’nun güncellenmesine yönelik çalışmaları resmen başlattı. 2030 yılına kadar:

revize nükleer kod,
SOLAS Bölüm VIII değişiklikleri
tamamlanacak.

Küresel enerji dönüşümü ve uzun menzilli sıfır emisyon hedefleri nedeniyle nükleer deniz taşımacılığı yeniden gündeme taşınıyor.
 
Denizcilikte Siber Güvenlik İçin Küresel Kod Geliyor

Gemiler ve liman tesislerine yönelik siber saldırı risklerinin artması nedeniyle IMO, yeni bir Siber Güvenlik Kodu geliştirilmesi çalışmalarını da resmen başlattı.

Kod;

risk yönetimi,
dijital altyapı güvenliği,
liman-gemi veri güvenliği,
operasyonel dayanıklılık
başlıklarını kapsayacak.

Sektör temsilcileri bu gelişmeyi “SOLAS sonrası en kritik dijital dönüşüm adımlarından biri” olarak yorumluyor.

Kızıldeniz ve Hürmüz Krizi MSC Gündemindeydi

Toplantıda yalnızca teknik düzenlemeler değil, küresel jeopolitik riskler de masaya yatırıldı.

Özellikle:

Hürmüz Boğazı,
Basra Körfezi,
Kızıldeniz bölgelerinde artan çatışmalar ve güvenlik tehditleri nedeniyle IMO tarafından resmi karar kabul edildi. Kararda:

bölgede mahsur kalan gemilerin tahliyesi,
gemi insanlarının korunması,
üye devletlerin lojistik ve diplomatik destek sağlaması çağrısında bulunuldu.

Tüm Uydu Sağlayıcıları İçin Eşit GMDSS Zorunluluğu

Yeni düzenlemeyle:

Inmarsat
Iridium Communications

gibi tüm tanınmış uydu servis sağlayıcılarının GMDSS kapsamında koordineli yayın yapması zorunlu hale getirildi. Bu kararın küresel SAR (Arama Kurtarma) operasyonlarında haberleşme güvenilirliğini artırması bekleniyor.

LRIT Verileri Sahil Devletlerine Ücretsiz Açılıyor 

MSC 111’de ayrıca LRIT sistemine ilişkin önemli bir prensip kararı da kabul edildi. Buna göre sahil devletleri:

kendi kıyılarından itibaren 1.000 deniz mili içerisindeki gemilerin
standart LRIT verilerine ücretsiz erişebilecek.

Kararın özellikle deniz güvenliği, kaçakçılıkla mücadele ve trafik izleme faaliyetlerine katkı sağlayacağı değerlendiriliyor.
 
Denizcilik Sektörü İçin Yeni Bir Çağın Kapısı Açılıyor

MSC 111 toplantısında alınan kararlar, denizcilik sektörünün yalnızca teknik kurallarını değil, gelecekteki operasyonel yapısını da yeniden şekillendiriyor. Toplantıdan çıkan genel tablo şu başlıklarda özetleniyor:

Dijitalleşme hız kazanıyor,
Otonom gemiler artık resmi çerçeveye kavuşuyor,
Alternatif yakıtlar için küresel güvenlik standartları oluşuyor,
Siber güvenlik deniz emniyetinin temel unsuru haline geliyor,
Jeopolitik krizler denizcilik politikalarını doğrudan etkiliyor.

TÜRK DENİZ MEDYA ÖZEL HABERİ