İran’ın Kara Listesinde 239 Gemi Bulunuyor

Bölgedeki gerilim sürerken İran’ın Basra Körfezi Boğaz Otoritesi (PGSA), Hürmüz Boğazı geçiş kurallarını ihlal ettiğini öne sürdüğü gemilere ilişkin kara listesini yeniden düzenledi.

ABD tarafından yaptırıma tabi tutulan Gas Marakua ve SOGL adlı iki LPG tankeri listeden çıkarılırken, Türkiye merkezli bir şirket tarafından sahip olunan ve işletilen, Panama bayraklı Mercan adlı kimyasal ve petrol ürünleri tankeri listeye eklendi.

Son değişikliklerle birlikte kara listedeki gemi sayısı 239’a geriledi. Ancak eylül ayında 77 olan bu sayının kısa sürede üç katından fazla artması dikkat çekiyor.

İranlı yetkililer, kara listede bulunan gemilerin gelecekteki geçişlerinde para cezası, alıkonulma veya gemiye el konulması gibi yaptırımlarla karşılaşabileceği uyarısında bulunuyor. Ayrıca bu gemilerle gemiden gemiye (STS) yük transferi gerçekleştiren diğer gemilerin de kısıtlamalara tabi tutulabileceği belirtiliyor.

Öte yandan ABD yönetimi, PGSA’yı da yaptırım kapsamına almış durumda. Washington, İranlı otoriteden güvenli geçiş garantisi veya hizmet alınmasının denizcilik şirketleri açısından yaptırım riski oluşturabileceğini vurguluyor.

Saldırıya uğrayan Velos Sapphire İran’ın kara listesinde yer almazken, aynı işletmecinin filosundaki Velos Amber listede bulunuyor. Bununla birlikte, saldırı ile kara liste arasında doğrulanmış herhangi bir bağlantı bulunmuyor.

Mayın ve İHA Tehditleri Artıyor

Hürmüz Boğazı’nda güvenlik riskleri yalnızca füze saldırılarıyla sınırlı kalmıyor. Bölgede deniz mayınlarına ilişkin iddialar da yeniden gündemin üst sıralarına taşındı.

ABD, IMO bünyesindeki görüşmelerde İran’dan boğazdaki mayınların konumlarını açıklamasını talep ederken Tahran yönetimi, beş tanker ve bir römorkörün karıştığı çeşitli olaylarda yangın ve mayın hasarları meydana geldiğini iddia etti. Ancak söz konusu açıklamalar bağımsız kaynaklar tarafından henüz doğrulanmadı.

Ortak Denizcilik Bilgi Merkezi (JMIC) tarafından yayımlanan son güvenlik değerlendirmesinde, 96 saatlik raporlama döneminde Hürmüz Boğazı’nda dört, Basra Körfezi içerisinde ise iki ayrı saldırı kaydedildiği belirtildi.

Boğazdaki dört saldırının tamamının 1-3 Kasım tarihleri arasında, Umman’ın Musandam Yarımadası açıklarında 52 saatlik bir zaman diliminde gerçekleştiği bildirildi.

Bölgedeki tehdit seviyesini “çok ciddi” olarak sınıflandırmaya devam eden JMIC, ticari gemilere yönelik yeni saldırıların yaşanabileceği uyarısında bulundu. Raporda, insansız hava araçlarıyla gerçekleştirilen gözetleme faaliyetleri ve telsiz tacizlerinin de deniz güvenliğini tehdit ettiği vurgulandı.

Hürmüz Boğazı’nda Gemi Trafiği

Artan güvenlik tehditleri, dünyanın en kritik enerji taşımacılığı güzergâhlarından biri olan Hürmüz Boğazı’ndaki ticari gemi trafiğini ciddi ölçüde sekteye uğrattı.

AIS verilerine dayanan son takip sonuçlarına göre, perşembe günü boğazdan yalnızca dokuz ticari gemi geçiş yaptı. Son yedi günlük ortalama da günlük yaklaşık dokuz gemi seviyesinde kaldı.

Çatışmalar öncesinde günlük ortalama 85 geminin geçiş yaptığı boğazda trafik, önceki seviyesinin yaklaşık onda birine gerilemiş durumda.

Bölgedeki gelişmeler üzerine Güney Kore de deniz güvenliği tedbirlerini artırmaya hazırlanıyor. Seul yönetimi, Cheonghae Deniz Görev Birliği’nin operasyon alanını Umman’ın güneyine doğru genişletmeyi ve birliği P-8A deniz karakol uçağı ile mayın karşı tedbir kabiliyetleriyle güçlendirmeyi planlıyor.

Parlamento onayı bekleyen düzenleme, Güney Kore donanmasının doğrudan Hürmüz Boğazı’na konuşlandırılmasını öngörmese de gelecekteki olası mayın temizleme operasyonlarına destek sağlayabilecek.

Diplomatik Çabalar Sürüyor: 129 Olay, 24 Can Kaybı

Bölgede askerî hareketlilik ve güvenlik riskleri devam ederken diplomatik girişimler de hız kazandı.

Umman ve İran dışişleri bakanları, Hürmüz Boğazı’nda ticari gemi trafiğinin yeniden engelsiz şekilde sağlanmasına yönelik teknik ve operasyonel düzenlemeleri görüştü. Ancak boğazın yeniden açılmasına ilişkin henüz somut bir anlaşmaya varılamadı.

IMO tarafından açıklanan son verilere göre, çatışmaların başlamasından bu yana bölgede 129 denizcilik olayı doğrulanırken 24 denizci hayatını kaybetti.

Hürmüz Boğazı’nda güvenli seyrüseferin yeniden sağlanmasına yönelik belirsizlikler sürerken artan saldırılar, yaptırım riskleri ve mayın tehditleri, uluslararası deniz ticaretinin önündeki en önemli güvenlik sorunları arasında yer almaya devam ediyor.

TÜRK DENİZ MEDYA