Küresel kuru yük filosu büyürken, gemilerin denizde geçirdiği sürenin uzaması ve seyir hızlarının düşmesi, filonun etkin taşıma kapasitesini aşağı çekiyor. Yeni araştırmaya göre dökme yük gemilerinin ortalama yüklü sefer süresi, 2020’nin başına kıyasla yaklaşık yüzde 20 arttı.

Gemi takip verileri kullanılarak hazırlanan yeni analiz, kuru yük piyasasında dikkat çekici bir tablo ortaya koydu. 20.000 DWT üzerindeki dökme yük gemilerini kapsayan araştırmaya göre, gemiler artık daha uzun süre denizde kalıyor ve daha düşük hızlarla seyrediyor.

Yüklü seferler 22 günü aştı

Verilere göre, dökme yük gemilerinin ortalama yüklü sefer süresi haziran ayında 22,42 güne ulaştı. Bu süre, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 5,3, Ocak 2020’ye kıyasla ise yüzde 19,1 daha uzun.

Üstelik 2026 yılının ilk yarısında kaydedilen her aylık ortalama, önceki altı yılın aynı aylarındaki seviyelerin üzerinde gerçekleşti.

Bu durum, küresel filodaki gemi sayısı artsa dahi gemilerin aynı sürede gerçekleştirebildiği taşıma miktarının azalabileceğine işaret ediyor.

Gemiler artık daha yavaş seyrediyor

Sadece sefer süreleri değil, gemilerin hızları da geriliyor. Haziran ayında ortalama yüklü seyir hızı 10,67 knot olarak ölçüldü.

Bu rakam, Ocak 2020 seviyesinin yüzde 2,2 altında bulunurken, Ağustos 2021’de kaydedilen zirvenin yüzde 9,4 gerisinde kaldı.

Balast durumundaki gemilerin ortalama hızı da 11,37 knot seviyesinde gerçekleşti. Bu değer, Ekim 2021’deki zirve seviyeye göre yüzde 6,7 düşüş anlamına geliyor.

Ticaret rotaları değişti, seferler uzadı

Gemilerin daha uzun süre denizde kalmasının arkasındaki en önemli faktörlerden biri, küresel ticaret rotalarında yaşanan değişim oldu.

Özellikle 2023 yılından itibaren daha uzun rotalara yönelim hız kazandı. Panama Kanalı’nda kuraklık nedeniyle uygulanan kısıtlamalar ve Kızıldeniz’de ticari gemilere yönelik saldırılar, birçok geminin alternatif ve daha uzun güzergâhlara yönelmesine neden oldu.

Bunun yanı sıra savaşlar, yaptırımlar ve emtia tedarik kaynaklarındaki değişimler de küresel kuru yük ticaretinin rotalarını yeniden şekillendirdi.

Navlun yükselirken kapasite azalıyor

Araştırmanın ortaya koyduğu tablo, kuru yük piyasasındaki mevcut güçlü navlun ortamını da daha anlamlı hale getiriyor.

Küresel kuru yük filosu büyümeye devam ederken gemilerin daha uzun rotalarda, daha düşük hızlarla ve daha uzun süre çalışması, nominal filo kapasitesi ile fiili taşıma kapasitesi arasında önemli bir fark oluşmasına neden oluyor.

Bu gelişme, özellikle talebin güçlü olduğu dönemlerde navlun piyasasındaki arz baskısını artırabilecek önemli bir unsur olarak öne çıkıyor.

Nitekim kuru yük navlunları son yılların en güçlü dönemlerinden birini yaşarken, yükselişin öncüsü olan Capesize segmentinde günlük kazançlar bu ay 55 bin doların üzerine çıktı.

TÜRK DENİZ MEDYA